وقتی بحرانهای بینالمللی، درگیریهای منطقهای یا جنگ موجب اختلال در مسیرهای حملونقل، محدودیتهای مالی و افزایش ریسکهای عملیاتی میشود، رفتار بازرگانان نقشی حیاتی در بقا یا نابودی کسبوکار دارد.
در چنین شرایطی، یک اشتباه ساده میتواند به ضررهای بزرگ، از دست رفتن مشتریان یا حتی توقف کامل فعالیت تجاری ختم شود.
در ادامه، مهمترین اشتباهاتی که بازرگانان نباید در شرایط جنگی مرتکب شوند را بررسی میکنیم.
بزرگترین خطا این است که بازرگان تصور کند بحران موقت است و «بهزودی حل میشود».
این نگرش باعث میشود:
در بحران، نخستین بازرگانی که واکنش سریع نشان میدهد، بیشترین سهم بازار را میگیرد.
در شرایط جنگی، مسیرهای دریایی، هوایی یا زمینی ممکن است:
وابستگی به یک مسیر مساوی است با فلج شدن کل کسبوکار.
تنوعبخشی کریدورها (زمینی، ریلی، هوایی و ترکیبی) مسئلهای حیاتی است، نه انتخابی.
بسیاری از قراردادهای تجارت بینالملل در شرایط بحران به دلیل عدم توجه به بندهای زیر دچار مشکل میشوند:
بزرگترین اشتباه این است که همان قراردادهای دوران صلح را در شرایط جنگی ادامه دهیم.
در دورههای پرتنش، هزینه بیمه بالاتر میرود اما ارزش آن چندبرابر افزایش پیدا میکند.
اشتباه مرگبار این است که بازرگان تصور کند «برای من اتفاق نمیافتد».
مواردی که نباید نادیده گرفته شوند:
در شرایط جنگی، بیمه نه یک هزینه اضافی، بلکه نجاتدهنده کسبوکار است.
در بحران، بسیاری از طرفهای تجاری برای حفظ مشتری یا جلوگیری از هراس، وعدههایی میدهند که عملی نیست.
اشتباه خطرناک بازرگانان این است که بدون راستیآزمایی دقیق و مستندات قابل استناد، وارد تعهدات جدید میشوند.
قانون طلایی:
هر وعدهای که مکتوب نیست، وجود ندارد.
یک اشتباه رایج:
قیمت کالا محاسبه میشود، اما هزینه حمل که شدیداً نوسان دارد نادیده گرفته میشود.
در شرایط جنگی ممکن است:
نتیجه؟
سود معامله تبدیل به زیان سنگین میشود.
در زمان بحران:
اشتباه بزرگ این است که بازرگان نقدینگی خود را قفل کند.
اولویت اصلی در شرایط جنگی: نقد بمانید.
بسیاری از ضررهای بزرگ دوران بحران از اینجا شروع میشوند:
در بحرانها، تصمیمات باید آرام، مستند، عددی و مشورتمحور باشند.
در جنگ، شایعه از واقعیت سریعتر حرکت میکند.
اشتباه مرگبار بازرگان این است که تصمیمهای بزرگ را بر اساس:
اتخاذ کند.
تجارت در بحران یعنی:
تصمیمگیری بر مبنای داده، نه احساس.
برخی بازرگانان در دورههای تنش «سکوت» میکنند؛ بدترین انتخاب ممکن.
در بحران، مشتری بیش از همیشه نیاز دارد بداند:
مشتریای که در بحران تنها بماند، دیگر بازنمیگردد.
ارتباط شفاف، حتی اگر خبر بد باشد، ارزشمندتر از بیخبری است.
در شرایط جنگی، تجارت تنها یک فعالیت اقتصادی نیست؛ یک عملیات مدیریت ریسک است.
بازرگانانی که از اشتباهات فوق پرهیز میکنند:
در بحرانها، بقای بازرگانان نه به شانس، بلکه به تصمیمهای حرفهای بستگی دارد.